Rozpoczynamy remont ogrodzenia cmentarza żydowskiego i kontynuujemy renowację macew
Drodzy Państwo, po blisko 2 latach od złożenia wniosku do rządowego programu odbudowy zabytków - wspólnie z władzami miasta Mszana Dolna - i 1,5 roku od uzyskania promesy na ten cel, może wreszcie ruszyć remont ogrodzenia cmentarza!
Renowację macew rozpoczęliśmy już kilka miesięcy wcześniej, będzie kontynuowana wiosną.
Mieliśmy do pokonania niezliczone trudności, z zaskakujących nieraz stron, od wymogów formalnych, konieczności wyprostowania przeszłych zaniedbań, uzyskania pozwoleń licznych instytucji, po "zwykłą" ludzką nieżyczliwość.
Lecz ludzi dobrej woli jest więcej! Dziękujemy najserdeczniej tym, którzy nas wspierali i kibicowali nam. Kłaniamy się najpierw władzom miasta: byłym i obecnym, obydwu Paniom Burmistrz Annie Pękale i Agnieszce Orzeł. Obydwu Radom Miejskim. Życzliwym urzędnikom. Urzędowi Konserwatora Wojewódzkiego w Nowym Sączu, Gminie Wyznaniowej Żydowskiej w Krakowie, Komisji Rabinicznej ds. Cmentarzy, Wydziałowi Budownictwa i Architektury w Starostwie Limanowskim oraz wielu życzliwym osobom: uczestnikom naszych aukcji internetowych, donatorom zrzutki i wpłacającym bezpośrednio na konto naszej Fundacji, podtrzymujących dobrym słowem i działaniem czy doradztwem prawnym.
Wniosek, wspólnie z Miastem Mszana Dolna, złożyliśmy wiosną 2023, pozytywna decyzja dotarła do nas w lipcu 2023. Przebyliśmy długą, trudną drogę, by móc przystąpić do obecnych prac.
Przed nami trudne zadanie: ogranicza nas czas, utrudniony przez remont trakcji kolejowej w bezpośrednim sąsiedztwie cmentarza, rozkopany i niedbale nadsypany dojazd, ale nareszcie możemy działać! Remont sypiącego się ogrodzenia, rozpocznie się z początkiem marca, kontynuacja renowacji macew, także niebawem.
Jeśli ktoś chciałby wesprzeć nasze działania, bardzo prosimy o wpłaty na ten cel, na konto Fundacji https://www.sztetlmszanadolna.com/pl/zostan-darczynca.html czy przez zrzutkę https://zrzutka.pl/mxwvss - czeka nas wiele dodatkowych wydatków, nie uwzględnionych w dotacji, które musimy ponieść sami. Wszelkie koszty administracyjne, obsługa księgowa (nie mamy uprawnień przy takiej kwocie do samodzielnego rozliczania); wymagana przez grantodawcę tablica informacyjna o dofinansowaniu z budżetu państwa kosztowała nas już ponad 500 zł. Trzeba także zaktualizować tablicę przy cmentarzu, przywrócić dojazd, zapewne pojawią się inne, liczne, nieprzewidziane wydatki.
Były w tych miesiącach naszej, walki chwile załamania, gdy - po pokonaniu jednych trudności - pojawiały się inne. Jednak cel - w naszym przekonaniu niezwykle ważny, bo cmentarz jest zarazem jedynym materialnym śladem żydowskiej obecności w mieście, jak też wielkim grobem kilkudziesięciu Ofiar Zagłady - rozświetlał te mroki i dodawał sił. Podobnie jak ogromnie wspierający, życzliwi ludzie.
Dziś na naszej zabytkowej, zrujnowanej, nekropolii, zauważyliśmy maleńki żółty kwiat, pierwiosnek - wczesny zwiastun wiosny i naszej nadziei. Odczytujemy to jako dobry znak, zapowiedź pomyślnego sfinalizowania tego wielkiego przedsięwzięcia. Bądźcie z nami!
Przypomnijmy, że zabytkowa nekropolia, dewastowana podczas II wojny światowej i po niej, została decyzją Gminnej Rady Narodowej, przeznaczona pod zalesienie. Zrabowano liczne macewy, cmentarz zarastały chaszcze. Na początku lat 90-tych XX w, jeden z ocalonych z masakry na Pańskim (19.09.1942 r. na wzgórzu Pańskie miała miejsce masowa egzekucja żydowskiej ludności Mszany Dolnej, okolic i przesiedlonych z wielu innych miejsc), Lejb Gatterer, ufundował ogrodzenie cmenarza, zapoczątkowując jego ocalanie. Niestety, upływ czasu spowodował kruszenie się fundamentów i odpadanie metalowych przęseł. Stąd nasze starania o remont ogrodzenia oraz renowację zabytkowych macew.
Renowacja cmentarza żydowskiego w Mszanie Dolnej: Dofinansowane ze środków Rządowego Programu Odbudowy Zabytków. Wartość dofinansowania: 488040 zł. Udział Miasta Mszana Dolna: 9960 zł. Całkowita wartość zadania 498000 zł.
Prace za ok. 10 tys. zł zostały już wykonane jako początek renowacji macew
